|
قلعه بابك ، يادگار سردار
بزرگ ايران
 قلعه
بابك، قلعه جمهور يا دژ بد؛ قلعه اي است كه به قلعه بابك خرم دين سردار
بزرگ ايراني معروف است. سرداري كه براي مبارزه با استيلاي خلافت فاسد بغداد بر
سرزمين ايران به جنگ با آن پرداخت و بنابر روايات اين قلعه را براي مبارزه
انتخاب كرد.
در همين قلعه بود كه بابك خرمدين و يارانش به مدت 20 و چند سال سپاه عرب
را كه به قصد محاصره و سركوب جنبش بابك به آن نقطه لشكركشي كرده بودند در
كوه ها و كتل ها سرگردان و با شبيخونهاي خود آنها را از دم تيغ گذرانده و
به عقبنشيني وادارشان كرد.
بنابر گفته بسياري از مورخان و گواه
نوشته هاي آنان، قلعه جمهور كه نامش را از كوه هاي آن حوالي وام گرفته است
همان قلعهاي است كه بابك با ياران اندكاش سالها به مقاومت پرداخت و تن
به زير يوغ استيلاي بيگانه نداد.
اما قلعه جمهور يا قلعه بابك در 50 كيلومتري شمال شهرستان اهر و در
ارتفاعات غربي شعبهاي از رود بزرگ قره سو و در سه كيلومتري جنوب غربي كليبر
واقع است. اطراف اين قلعه را از هر طرف درههاي عميقي با 400 تا 600 متر
عمق فراگرفته است و تنها از يكسو به اين قلعه راهي باريك و در اصطلاح بزرو
وجود دارد. مسافت كليبر به قلعه با اين كه از 3 كيلومتر تجاوز نميكند ولي
صعب و دشوار است و به هنگام عبور ميبايست از گردنهها و كتلها گذر كرد تا
پس از 3 ساعت كوهپيمايي و با كوفتگي حاصل از اسب سواري خود را به پاي
باروهاي استوار دژي برساند كه عظمتاش از فراز ستيغ درهها و كوهها خود را
به رخ ميكشاند.
علي اكبر تقيزاده مدير ميراث آذربايجان شرقي درباره قلعه بابك ميگويد:
پيشينه اين قلعه به پيشاز اسلام و دستكم دوره ساساني بازميگردد. گواه اين
مدعا نيز ساختمان و نوع معماري است كه قلعه را شكل بخشيدهاست. نوع معماري
قلعه بابك دقيقا به سبك معماري مجموعه تاريخي تخت سليمان در آذربايجان غربي
است كه آن هم در زمان ساسانيان ساختهشدهاست.
وي ادامه ميدهد: پس از اسلام اين قلعه توسط بابك خرمدين مورد استفاده
قرار ميگيرد ميدانيد كه اين سردار ايراني در مقابل خلفاي عرب ايستادگي
كرد تا اين كه با دسيسهاي كشته ميشود. اين قلعه را عوامل طبيعي و انساني
دسخوش ويران كردهبود تا اين كه ما از 6 سال قبل كار مرمت را آغاز كرده و
استحكام بخشي بنا را شروع نموديم.
وي در مورد شخصيت بابك ميگويد: او يك سردار شيعه و بزرگ ايراني است كه
مخالفتاش با خلافت بغداد فقط به دليل عشقي است كه او به استقلال ايران،
دارد.
او ميافزايد: از اين نوع شخصيتها در تاريخ ما كم نيستند. كساني كه با
تسلط بيگانه بر خاك اين سرزمين همواره مخالف بودهاند و براي استقلال آن از
جان خود مايه گذاشتهاند.
پس از عبور از راهي صعبالعبور قبل از اين كه به دروازه قلعه برسيم از
معبري عبور ميكنيم كه به صورت دالاني از سنگهاي منظم شكل گرفته است. معبر
فقط گنجايش يك نفر را دارد و تا باروي قلعه در حدود 200 متر فاصله دارد. از
همين نقطه است كه سختي راه و جلال و ابهت خاص اين قلعه رفيع و موقعيت خيره
كننده آن بيننده را به اعجاب واداشته و دچار حيرت غرورآميزي مينمايد.
براي نفوذ به داخل بنا بايستي حتما از دروازه بگذريم و از كوهستان راهي
براي ورود وجود ندارد. جهازات جنگي كهن از قبيل قلعه كوب، منجنيق، آتش افكن
و نظاير آن را به اين جا راهي نبوده و نه كارگر ميافتاده است. هنگامي كه
بارو را پشت سر ميگذاريم براي ورود به دژ از راهي باريك تا حدود يك صد متر
ارتفاع از صخره بايستي صعود كنيم، از اين گذرگاه فقط يك نفر ميتواند پايين
يا بالا برود و زير اين معبر و بر گرد اين ستيغ، درهاي است يا جنگلي تنك و
ژرفايي تا 400 متر كه به صورت تيغه و ديواره تا قعر دره ادامه دارد.
|